Integracja sensoryczna

„Uczenie się przez zmysły”, to ćwiczenia i zabawy, które wspomagają prawidłowy rozwój dziecka, zarówno ruchowy, sensoryczny czyli zmysłowy, jak i poznawczy oraz emocjonalny.

Integracja sensoryczna jest procesem, w którym mózg otrzymuje informacje ze wszystkich zmysłów (wzrok, słuch, dotyk, układ przedsionkowy- ruch, proprioceptywny – czucie ciała, smak, węch), następnie segreguje je, rozpoznaje, interpretuje i integruje ze sobą i wcześniejszymi doświadczeniami, tak by mogły być użyte w konkretnym, celowym działaniu np. gdy dziecko gra z w piłkę, musi widzieć gdzie znajduje się przeciwnik, obserwować tor piłki, podążać za nią, kopnąć, tak by doleciała do bramki a dziecko nie straciło równowagi.

Jeśli u dziecka występują zaburzenia w odbiorze i integrowaniu bodźców zmysłowych to będą pojawiać się dysfunkcje w rozwoju poznawczym, motorycznym oraz zachowaniu dziecka. Dlatego celem stymulacji jest poprawa tego co jest odbierane i przetwarzane przez różne zmysły dziecka. Podstawowe znaczenie dla rozwoju integracji sensorycznej ma prawidłowe funkcjonowanie trzech układów odbierających i analizujących informacje związane z ciałem, są to: układ przedsionkowy, układ proprioceptywny, układ dotykowy. Dlatego głównym naszym zadaniem jest dostarczenie kontrolowanej ilości bodźców sensorycznych: przedsionkowych, proprioceptywnych i dotykowych, w taki sposób, aby dziecko odpowiadało reakcją poprawiającą integrację tych bodźców.

Niektóre objawy mogące świadczyć o zaburzeniach przetwarzania sensorycznego:

  • niezgrabność ruchowa;
  • unikanie ruchu lub nadmierne go poszukiwanie, unikanie zabawy na placu zabaw;
  • problemy z koncentracja uwagi;
  • problemy z nauką jazdy na rowerze, problemy z utrzymaniem równowagi i z koordynacja ruchową;
  • trudności w manipulowaniu przedmiotami, nożyczkami, utrzymaniem kredki w dłoni, problemy grafomotoryczne;
  • unikanie pewnego rodzaju konsystencji (dot. pożywienia);
  • zaburzenia mowy;
  • nadwrażliwość na niektóre dźwięki, światło;
  • trudności w nauce czytania i pisania;
  • nadwrażliwość dotykowa (unikanie wybranych faktur, niechęć do czesania, mycia głowy);
  • nadpobudliwość;
  • problemy z samoobsługą (ubieranie się, jedzenie, mycie).

 

Kiedy dochodzi do zaburzeń integracji sensorycznej, wtedy dzieci mogą reagować na niektóre bodźce w sposób przesadny (nadwrażliwość) lub niedostateczny (podwrażliwość). Na przykład :

– dzieci z nadwrażliwością dotykową, które nie lubią być dotykane, drażnią je metki,

-dzieci z nadwrażliwością słuchową, które słyszą dźwięki, których inne osoby nawet nie zauważają i przez to m.in. mogą mieć problemy z zasypianiem

– dzieci z nadwrażliwością przedsionkową unikają placów zabaw, boją się wspinać, wchodzić po schodach

-dzieci z podwrażliwością proprioceptywną – przedsionkową nie reagują na słabe bodźce i same poszukują silniejszych np. lubią się zderzać z innymi, kręcić się w kółko huśtać przez długi czas;